Kahramanmaraş ili hakkında bilgiler, dağları, ovaları, tarımı, ekonomisi

Kahramanmaraş ili hakkında bilgiler, Kahramanmaraş’ın dağları, Kahramanmaraş’ın ovaları, Kahramanmaraş’ın tarımı, Kahramanmaraş’ın ekonomisi, Kahramanmaraş’ın iklimi nasıl, Kahramanmaraş’ın bitki örtüsü nedir, Kahramanmaraş’ta ne yetişir, Kahramanmaraş’ın neyi meşhur?

Kahramanmaraş ili topraklarının % 60’ı dağlarla, % 24’ü plato ve yaylalarla ve % 16’sı ovalar¬la kaplıdır. Dağlar Güney Toroslann devamıdır. Bu dağlar arasında geniş ovalar ve bol akarsular yer alır.
Dağları: Kahramanmaraş topraklarının % 60’ını kaplayan dağlar genellikle Güneydoğu To- rosların uzantılarıdır. En yüksek noktası Nurhak
Dağlanndadır (3081 m). Başlıca dağlan şunlardır: Binboğa Dağları (2907 m), Engizek Dağı (2814 m), Ahır Dağı (2301 m), Koç Dağı (2547 m), Sa- lavan Dağı (2370 m), Deli Hübek Dağı (Ayırme- kan Tepe 2907 m).
Maraş ilinde dağların çoğu akarsularla par¬çalanmış plato ve yaylalardan meydana gelir. Yay¬laların çoğu kuzeydedir. Güneyde de vardır. Baş- lıcaları şunlardır: Çalıpalma, Üçkuyu, Yavşan, Binboğa, Başkonuş, Gonan, Yedikuyu, Karagöl, Çevirmi yaylalarıdır.
Ovaları: Ovaların çoğu Ceyhan Nehri Vadi¬si boyunca uzanırlar. Maraş Ovasının uzunluğu 40 km, genişliği 20 kilometredir. Ahır Dağı ile Çimen Dağı arasında yer alır. Elbistan Ovasının uzunluğu 50 km, genişliği 20 km olup, yüksekli¬ği 1000-1200 m arasındadır. Binboğa, Nurhak, Engizek ve Berit dağları ile çevrilidir. Göksu Ova¬sının uzunluğu 30 km, genişliği 20 kilometredir. Göksün Çayı ile sulanır. Diğer ovalar; Andırın, Af¬şin ve İnekli, Türkoğlu, Narlı, Elbistan, Mizmil- li’dir.
Akarsuları: İlin en önemli akarsuyu Ceyhan Nehridir. Diğer akarsuların hepsi Ceyhan Nehrine karışır. Ceyhan Nehri, Elbistan ilçesinin Pınarba- şından çıkar. Elbistan ortasından geçerök Kahra¬manmaraş’ı kuzeyden güneye kateder. Göksün Ça¬yı, Binboğa Dağlarından çıkar. Uzunluğu 138 km olup, Ceyhan Nehrine karışır.
Aksu Çayı, Engizek Dağının eteklerinde Kü- çükçerit köyü yakınındaki bir pınardan çıkarak, dar ve derin boğazlardan geçerek Kahramanma¬raş’ın batısından Ceyhan’a karışır. Bunların ya¬nında il sınırları içinde uzunluğu 100 kilometre¬den az olan pekçok dere ve çay vardır. Bunlar; Er- kenez, Karaçay, Deliçay, Öngüt, Körsulu, Pey- nirdere, Kerhan, Kırkgöz, Üzücek, Başpınar, An¬dırın, Çırlak, Darıovası, Keşiş, Söğütlü, Hurman, Nargile, Nurhak, Göksun-Kömür, Çukurhisar, Kayagözü, Mizmızlı, Bağlama, Taşbiçme ve Gök- pınar’dır.
Göller: İlde tabiî göl yoktur. Bataklık hâlin¬deki Gölbaşı ve Gavur Gölü kurutularak tarıma el¬verişli hâle getirilmiştir. Aksu Çayı üzerinde ku¬rulan Kartalkaya Baraj Gölü 57 m yükseklikte ve 195 milyon m3 su kapasiteli olup, 27.000 hektar alanı sulamakta kullanılır. 1989’da yapımı ta¬mamlanan Ceyhan üzerindeki Menzelet Barajı ile
178.0 hektara yakın toprak sulanmakta ve
124.0 kw elektrik elde edilmektedir. 2 milyar m3 su kapasitelidir. Sır Barajının yapımı 1990 yılın¬da tamamlandı ve 1991’de elektrik üretimi başla¬dı. Ayrıca Kandil, Karakuz, Düzkesme, Kılavuz¬lu, Ayvalı, Adatepe barajları yapılmaktadır.
İklim ve Bitki Örtüsü İklimi: İlin güneyinde Akdeniz iklimi, kuze¬yinde ise sert olmayan kara iklimi görülür. Yağış ortalaması 723 milimetredir. Yılın 40 gününde ısı 0°C’nin altında ve 120 gün 30°C’nin üstünde sey¬reder. Toprağın karla örtülmesi genel olarak bir haftayı geçmez. Kışlar ılık ve yağışlı, yazlar sıcak ve kurak geçer. Kartalya, Menzelet ve Sır baraj- , larında su toplanması ile Kahramanmaraş’ta nem ve yağış oranında değişme olmuştur.
Bitki Örtüsü: İl topraklarının % 42’si orman , ve fundalıklarla, % 27’si ekili-dikili alanlarla, % 24’ü çayır ve mer’alarla kaplıdır.
Dağların çoğu orman Ve makiliktir. Andırın ve | Elbistan ilçelerinde orman alanları zengindir. Ova¬lar bozkır görünümündedir. Ormanlarda çam, me¬şe, kayın, ardıç, sedir, köknar Ve şimşire rastlanır. Zeytinlik ve bağları oldukça geniş yer tutar.
Ekonomi
Kahramanmaraş ekonomisi tarıma ve tarıma dayalı imalât sanâyii ile ticârete dayanır. Faal nü¬fûsun %80’i tarım, ormancılık, hayvancılık ve avcılıkla uğraşır. Gayri şâfi hâsılanın yarısı ta¬rımdan elde edilir, t Tarım: İl topraklarında çeşitli tarım ürünleri
i yetişir. Başlıca tanm üninleri; buğday, arpa, pirinç çavdar, mahlut, nohut, fasülye, şekerpancarı ve pamuktur. 

Başta üzüm olmak üzere pekçok meyve yeti¬şir. Üzümü meşhurdur. Yetişen diğer meyveler ise

çilek, elma, kayısı, armut, zeytin, dut, antepfıstığı, fındık, yerfıstığı ve çamfıstığıdır.
İlde sebzeler arasında en çok domates, biber, la¬hana, soğan, kabak ve hıyar, yetiştirilir. Kahraman¬maraş’ın kırmızı biberi meşhurdur. İlde modern ta¬rım araçları, sulama ve gübreleme yaygınlaşmıştır. Türkiye’nin biber tarlası ve çeltik deposudur.
Hayvancılık: Kahramanmaraş çayır, mer’a ve yayla bakımından zengindir. İl sınırları içinde ko-
yun, sığır ve kıl keçisi beslenir. Kümes hayvancı¬lığı gelişmektedir. 30 bin civarında arı kovanı bu¬lunmaktadır. Menzelet, Kartalkaya, Sır Baraj göl¬lerinde ve Tekirsuyu’nda alabalık, aynalı sazan, ya¬yın ve kefal balıkları avlanır.
Ormancılık: Kahramanmaraş orman bakmandan zengin sayılır. 470 bin hektar orman ve 130 bin hek¬tar fundalık olarak 600 bin hektar orman varlığı var¬dır. Senede yaklaşık 200 bin m3 sanâyi odunu ile 50 bin ster yakacak odun ve 500 ton reçine elde edilir.
Mâdenleri: Kahramanmaraş mâden bakı¬mından çok zengindir. Barit, Türkoğlu ilçesinde çı¬karılmaktadır. Elbistan’ın Bıçakçılar, Murata ve Nargele köylerinde demir yatakları vardır. Afşin- Elbistan arasında 100 km2lik bir sahada düşük ka¬lorili linyit yatakları mevcuttur. Çıkarılan linyit kömürü Türkiye’nin en büyük kamu yatırımların¬dan olan Afşin-Elbistan Termik Santralinin 1984’te devreye giren ünitelerinde, kullanılmaktadır. Lin¬
yit rezervi 3,5 milyar tondur. Ülkenin en zengin 1in-
yit havrasıdır. Göksün ilçesinde zengin mermer ya¬takları bulunur. Türkiye’nin en zengin çimento toprağı bu bölgededir.

Kahramanmaraş’ta ayrıca krom, mâden kömürü, Çinko, bakır, mangenez, manyezit, talk, oniks, kurşun, grafit, amyant ve pirit mâdenleri de çıkarılır.

Sanâyi: Kahramanmaraş sanâyii yeni yeni gelişmektedir. 1986’da kalkınmada öncelikli böl¬geler içine dâhil edilmesiyle fabrikaları artırılmaktadır. Elbistan’ın Bıçakçılar, Murata ve Nargclc köylerinde demir yatakları vardır. Afşin Elbistan arasında 100 km3lık bir sahada düşük ka-lorili linyit yatakları mevcuttur. Çıkarılan linyit kömürü Türkiye’nin cn büyük kamu yatırımların¬dan olan Afşin-Elbistan Termik Santralinin 1984 te devreye giren ünitelerinde kullanılmaktadır. Lin¬yit rezervi 3,5 milyar tondur. Ülkenin en zengin lin¬yit havzasıdır. Göksün ilçesinde zengin mermer ya¬takları bulunur. Türkiye’nin en zencin çimento toprağı bu bölgededir.
Kahramanmaraş’ta ayrıca krom, mâden kömürü, çinko, bakır, mangenez, manyezit, talk, oniks, kurşun, grafit, amyant ve pirit mâdenleri de çıkarılır.

Sanayi: Kahramanmaraş sanâyii yeni yeni gelişmektedir. 1986’da kalkınmada öncelikli böl¬geler içine dâhil edilmesiyle fabrikaların sayısı hızla arttı. Sanâyi tarıma dayalıdır. Afşin-Elbistan Termik Santralı ile ilde sanâyi gelişmektedir. 10 ki¬şiden az işçi çalıştıran sanâyi iş yeri 1200 ve 10 ki¬şiden fazla çalıştıran iş yeri 100’e yakındır. Başlı¬ca sanâyi kuruluşları Sümerbank Pamuklu Doku¬ma Sanâyii, iplik fabrikaları, penye dokuma fab¬rikaları, çelik tencere ve çaydanlık fabrikaları, SEK’in peynir ve tereyağ fabrikası, kiremit-tuğla fabrikaları, un yem, yağ, dokuma, iplik, pres ve çır¬çır fabrikaları, alüminyum ve bakır, mermer, kır¬mızı biber, sunta, plâstik ve çimento fabrikalarıdır.

Bir milyon m2lik bir sahaya 1973’te temeli atılan sanâyi sitesinde 600 iş yeri tamamlanmıştır. Afşin-Elbistan Termik Santralı tam kapasiteyle Çalışmaya başladığında senede-8,1 milyar kwh elektrik üretecektir.

Ulaşım: Kahramanmaraş karayolu ve demir¬yolu bakından önemli bir kavşak noktasıdır. Ka¬rayolu ile Antakya, Gaziantep, Urfa, Mersin, Adı-yaman, Diyarbakır, Siirt, Malatya, Elazığ, Kayseri ve Ankara illerine bağlanmaktadır. 390 km’lik devlet ve 425 km’lik il yolu vardır. Anclınn ve Çağlayancerit hâriç bütün ilçeler il merkezine as¬falt yolla bağlıdır.
Demiryolu: 1948’de Maraş Garı Köprüağzm- dan ayrılan 28 km’lik bir hat ile Haydarpaşa-Kur- talan hattına bağlanır. İl sınırları içinde Narlı ya¬kınlarından ikiye ayrılan demiryolunun bir kolu Gaziantep’e diğeri ise Malatya’ya uzanır.

Kahramanmaraş’ta Nüfus ve Sosyal Hayat

Nüfusu: 1990 sayımına göre toplam nüfûsu 892.952 olup, 407.215’i il ve ilçe merkezlerinde, 485.737’si köylerde yaşamaktadır. Yüzölçümü 14.327 km2 olup, nüfus yoğunluğu 62’dir.
Örf ve âdetleri: Kahramanmaraş’ın târihi Anadolu’da ilk siyâsî birliği kuran Hititlerden baş¬lar. Hititlerden bu yana bölgeye birçok millet ve medeniyet hâkim olmuştur. 637’de İslâm Ordula¬rı ve 1071 ‘den sonra Türkler tarafından fethedilen bu şehir, pekçok defa el değiştirmesine rağmen Türk-İslâm kültürü ile yoğrulmuştur. 1297’den sonra Hıristiyanların hâkimiyeti tamâmen sona eren ve Yavuz Sultan Selim Han tarafından kesin olarak Osmanlı Devletine katılan Kahramanma¬raş’ta Türk-İslâm kültürü, örf ye âdetler ve her çeşit sosyal müesseselerde hâkim olmuş diğer kül¬türler unutulmuştur.
Halk edebiyâtı: Kahramanmaraş halk edebiyâtı bakımından zengin bir ilimizdir. Çok sayıda halk şâiri yetişmiştir. Hezârî, Şirâzî, Şâzî ve Derdî çok meşhurlarıdır. Kahramanmaraş atasözleri, manileri, tekerlemeleri ve bilmeceleri bakımından da zen¬gindir.
El sanatları: Kahramanmaraş’ta bakırcılık, ah¬şap oymacılığı, ayakkabı îmâlâtı, kilim dokuma¬cılığı, mobilyacılık, dericilik, köşkerlik (yemeni ta¬mirciliği), sim, sırma, kuyumculuk ve genç kızla¬rın “dival” nakışı meşhurdur.

KAHRAMANMARAŞ

Kıyâfet: Kadınlar başa oyalı yazma veya poşu takarlar, fistan, üç etekli zıbın ve üzerine “sermare” denilen cepken, aba giyilir. Bele ise “belek” denilen kuşak sarılır. Ayağa topuklu ayakkabı giyilir. Er-kekler de başa açık renkli keçe külâh giyerler ve üze¬rine poşu takarlar. Sırtta beyaz mintan, simle işle¬meli cepken, aba, şalvar, şalvarın yan taraflarında sirmalı Maraş işi bulunur. Bele poşu, poşu üzerin¬de deri üzerine sırma ile motifler işlenmiş kuşak ta¬kılır. Ayağa yün çorap ve yemeni giyilir.

Halk oyunları ve müziği: Doğu Anadolu’nun oyun ve müziği hâkimdir. Halay havalan, cengi, Kö- roğlu oyunlan oynanır. Türküleri oldukça fazladır. Ağıtlar, kına havalan, güzelleme ve’öğütleri çok¬tur. Başlıca oyunlan Maraş Üçayağı, Demirci,oğlu,
Bir Evde İki Gelin, Maraş Ağzı, Pekmez Oyunu, Ağır Hava, Comulu, Çamdan Sakız Akıyor, Çoban, Türkmen Halayı, Çelebi Halayı, Zayak ve Kelek’tir.

Mahallî yemekleri: Tirşik çorbası, Tarhana çorbası, ekşili çorba, mercimek çorbası, pıtpıt la¬pası, bulamaç, simit köftesi, kısır, içli köfte, pat¬lıcan musakka, yoğurtlu kebab, havuçlu Maraş pilavı, peynirli börek, peynir helvası, un helvası, ballı börek, harmanda baklavası.
Maraş dondurması Türkiye ve Türkiye dışın¬da meşhurdur. Dondurma yapımında kullanılan sahlep özel olarak toplanıp öğütülür. Dondurma di¬bekte döğülerek yapılır. Sütten yapılan kaymaklı dondurma sakız gibidir. Çiğ köfte Güneydoğu Anadolu’nun ortak zevkidir. Kahramanmaraş çiğ köftesi farklıdır.

Etiketler:

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Sayfa başına git
SGK DANIŞMANI İNGİLİZCE ÖĞREN-ALMANCA ÖĞREN PARA BANKA KREDİ FOREX ALMANCA ÖĞREN